بعد از تراش دندان چه مراقبت هایی باید انجام دهیم
تراش دندان مرحلهای رایج در درمانهای مختلف دندانپزشکی مانند روکش دندان ، لمینت، اصلاح طرح لبخند و برخی ترمیمهای پیشرفته است. یکی از سوالات مهم بیماران این است که بعد از تراش دندان چه مراقبت هایی باید انجام دهیم؟ چون در این مرحله دندان بهطور موقت حساستر میشود و اگر مراقبت درست انجام نشود، احتمال درد، التهاب یا آسیب افزایش پیدا میکند.
در این راهنمای کاربردی، تمام مراقبتهای ضروری بعد از تراش دندان، نکات تغذیه، کنترل حساسیت و رفتارهای ممنوع را بهصورت کامل و قابل اجرا توضیح میدهیم.
بعد از تراش دندان چه مراقبت هایی باید انجام دهیم؟ (اقدامات فوری)
ساعات و روزهای اول بعد از تراش دندان مهمترین زمان مراقبت است.
اقدامات اولیه:
- تا برطرف شدن کامل بیحسی، هیچ غذایی نخورید (برای جلوگیری از گاز گرفتن زبان یا گونه)
- از جویدن با سمت تراشخورده خودداری کنید
- نوشیدنیهای خیلی داغ یا خیلی سرد مصرف نکنید
- روی دندان تراشخورده فشار وارد نکنید یا با زبان آن را تحریک نکنید
- اگر روکش موقت دارید، با احتیاط رفتار کنید و از فشار مستقیم روی آن پرهیز کنید
این چند ساعت اول، نقش زیادی در جلوگیری از درد و آسیب دارد.
حساسیت دندان بعد از تراش طبیعی است؟
بله. بعد از تراش، لایه محافظ مینای دندان نازکتر میشود و دندانیها (عصبی) بیشتر در معرض تحریک قرار میگیرند.
حساسیت ممکن است به این موارد باشد:
- سرما (نوشیدنی سرد، هوا سرد)
- گرما (غذای گرم)
- شیرینی و اسیدیته
- تماس مستقیم (مسواک یا زبان)
- جریان هوا (نفس کشیدن از دهان)
این حساسیت معمولاً موقتی است و با قرارگیری روکش یا لمینت نهایی بهطور چشمگیری کاهش مییابد. در اکثر موارد طی ۱–۲ هفته به حداقل میرسد.
تغذیه مناسب بعد از تراش دندان
رژیم غذایی در چند روز اول باید محافظهکارانه باشد تا تحریک عصبی به حداقل برسد.
غذاهای مناسب:
- غذاهای نرم و ولرم (سوپ، فرنی، پوره سیبزمینی)
- ماست، پنیر نرم، تخممرغ آبپز
- برنج نرم، ماکارونی پخته
- اسموتی ولرم (بدون یخ)
- میوههای نرم (موز رسیده، آووکادو)
غذاهای نامناسب:
- غذاهای سفت و ترد (آجیل، تهدیگ، نان خشک)
- خوراکیهای چسبنده (آدامس، کارامل)
- شیرینیهای سفت یا اسیدی
- خوراکیهای بسیار داغ یا بسیار سرد
- نوشابه، آبمیوه اسیدی، مرکبات
انتخاب درست غذا، تحریک عصبی را کمتر میکند و دوره حساسیت را کوتاهتر مینماید.
مراقبت از دندان تراشخورده با روکش موقت
در بسیاری از درمانها، بعد از تراش دندان یک روکش یا ونیر موقت قرار داده میشود.
نکات مهم:
- از خوراکیهای چسبنده و کشدار پرهیز کنید (چسبیدن به روکش موقت باعث لق شدن آن میشود)
- با سمت روکش موقت غذا نجوید
- نخ دندان را با احتیاط و فقط به سمت بیرون خارج کنید (نکشید)
- اگر روکش لق شد، ترک خورد یا افتاد، سریعاً مراجعه کنید
- از فشار دادن روکش با زبان یا انگشت خودداری کنید
روکش موقت شکنندهتر از روکش اصلی است و نیاز به مراقبت بیشتری دارد.
بعد از تراش دندان چه مراقبت هایی باید انجام دهیم
نحوه صحیح مسواک زدن بعد از تراش
بهداشت دهان نباید قطع شود، اما باید بسیار ملایمتر باشد.
روش درست:
- مسواک نرم (ترجیحاً خیلی نرم یا مخصوص دندان حساس) استفاده کنید
- فشار بسیار کم وارد کنید
- حرکات آرام دایرهای یا بالا به پایین داشته باشید
- ناحیه تراشخورده را با ملایمت تمیز کنید
- از خمیردندان غیرساینده استفاده کنید
عدم مسواک زدن باعث تجمع پلاک، التهاب لثه و مشکل در نصب ترمیم نهایی میشود.
استفاده از خمیردندان ضدحساسیت
اگر حساسیت دارید، خمیردندان مخصوص دندان حساس (حاوی پتاسیم نیترات یا استرانسیوم) کمککننده است.
این نوع خمیردندان:
– انتقال عصبی را کاهش میدهد
– تحریک را کمتر میکند
– تحمل سرما و گرما را بهتر میکند
استفاده منظم معمولاً طی چند روز تا یک هفته اثر خود را نشان میدهد.
نوشیدنیهای مناسب و نامناسب
انتخاب نوشیدنی مهم است.
مناسب:
- آب ولرم یا دمای اتاق
- دمنوش ملایم ولرم
- شیر ولرم
- نوشیدنیهای غیرترش و غیراسیدی
نامناسب:
- نوشیدنیهای اسیدی (آبلیمو، آبپرتقال، نوشابه)
- نوشیدنی یخی یا خیلی سرد
- قهوه یا چای بسیار داغ
- نوشابه گازدار
اسید و دمای شدید میتواند درد را تشدید کند و حساسیت را طولانیتر نماید.
درد بعد از تراش دندان تا چه حد طبیعی است؟
درد خفیف تا متوسط طبیعی است، اما:
مراجعه فوری لازم است اگر:
- درد شدید و غیرقابل کنترل باشد
- درد ضرباندار یا مداوم شود
- شبها بدتر شود
- با مسکن معمولی کنترل نشود
- بیش از ۳–۵ روز ادامه یابد
- همراه با تورم لثه یا صورت باشد
این موارد ممکن است نشانه درگیری عصب، عفونت یا مشکل در روکش موقت باشد.
داروهای قابل استفاده بعد از تراش
در صورت نیاز و با نظر دندانپزشک:
- مسکنهای ساده (ایبوپروفن یا استامینوفن)
- ژلهای موضعی ضدحساسیت (مانند ژلهای حاوی لیدوکائین یا بنزوکائین)
- دهانشویه ملایم ضدالتهاب (کلرهگزیدین رقیقشده)
از مصرف خودسرانه داروی قوی یا آنتیبیوتیک پرهیز کنید.
رفتارهای ممنوع بعد از تراش دندان
برای پیشگیری از مشکل، این کارها را انجام ندهید:
– جویدن یخ یا اشیاء سخت
– خوردن خوراکیهای سفت و ترد
– فشار دادن دندانها روی هم (کلیンチگ)
– تست کردن حساسیت با غذای سرد یا گرم
– دستکاری با زبان، ناخن یا خلال دندان
– سیگار کشیدن (بهویژه در روزهای اول)
تحریک مکرر باعث افزایش التهاب و حساسیت میشود.
اگر دندان تراشخورده بدون روکش بماند چه میشود؟
در برخی شرایط فاصله کوتاه (چند روز) مشکلی ایجاد نمیکند، اما طولانی شدن آن میتواند باعث:
– حساسیت شدید و طولانیمدت
– ترک خوردن لبه دندان
– شکستن لبههای نازک
– آلودگی سطح دندان
– مشکل در چسبندگی ترمیم نهایی
بنابراین زمانبندی جلسات را عقب نیندازید و دستورالعملهای دندانپزشک را دقیق رعایت کنید.
نقش مراجعات پیگیری
ویزیت بعدی فقط برای نصب ترمیم نهایی نیست؛ بررسی موارد زیر هم انجام میشود:
– سلامت لثه و عدم التهاب
– وضعیت حساسیت و نیاز به درمان کمکی
– ثبات و سلامت روکش موقت
– عدم ترک، شکستگی یا آسیب جدید
این مرحله در کیفیت و راحتی نتیجه نهایی بسیار مهم است.
جمعبندی نهایی: بعد از تراش دندان چه مراقبت هایی باید انجام دهیم؟
اگر بدانیم بعد از تراش دندان چه مراقبت هایی باید انجام دهیم میتوانیم حساسیت، درد و ریسک آسیب را به حداقل برسانیم. تغذیه نرم، پرهیز از دماهای شدید و غذاهای سفت، بهداشت ملایم، اجتناب از فشار و مراجعه بهموقع، مهمترین اصول مراقبت هستند. رعایت همین نکات ساده باعث میشود درمان نهایی با کیفیت بهتر و بدون عارضه انجام شود.
برای دریافت راهنمایی اختصاصی متناسب با نوع درمان زیبایی یا ترمیمی شما، میتوانید با کلینیک دکتر امیررضا پدرام تماس بگیرید و مشاوره تخصصی دریافت کنید.
